Tận dụng diện tích đất bãi bồi ven sông La trước đây chủ yếu trồng sắn cho hiệu quả kinh tế thấp, anh Nguyễn Tiến Quân ở xã Đức Minh đã mạnh dạn đầu tư phát triển mô hình trồng dưa chuột hữu cơ ứng dụng công nghệ cao. Sau hơn một tháng xuống giống, mô hình đã bước vào giai đoạn thu hoạch với sản lượng trên 3 tấn mỗi ngày, mở ra hướng sản xuất mới hiệu quả cho vùng đất ven sông.

Những ngày này, trên cánh đồng dưa rộng 3 ha của gia đình anh Quân, không khí lao động diễn ra nhộn nhịp từ sáng sớm. Từng luống dưa xanh tốt trải dài trên vùng đất bãi bồi được phủ bạt sạch sẽ, hệ thống giàn leo được dựng đồng bộ giúp cây phát triển ổn định. Nhiều lao động địa phương tất bật thu hái, phân loại và đóng gói dưa để kịp vận chuyển cho thương lái trong ngày.

Mô hình dưa chuột của anh Nguyễn Tiến Quân được đầu tư hệ thống giàn leo và phủ bạt đồng bộ trên vùng bãi bồi ven sông La.

Theo anh Nguyễn Tiến Quân, khu vực đất ven sông La trước đây chủ yếu được người dân sử dụng để trồng sắn. Tuy nhiên, do thường xuyên chịu ảnh hưởng của mưa lũ, hiệu quả sản xuất không cao, thu nhập bấp bênh. Sau khi tìm hiểu các mô hình sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao tại nhiều địa phương, anh nhận thấy cây dưa chuột phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng vùng bãi bồi nên quyết định mạnh dạn chuyển đổi cây trồng.

Để triển khai mô hình, anh Quân đầu tư gần 900 triệu đồng cải tạo mặt bằng, xây dựng hệ thống giàn leo, phủ bạt nông nghiệp và lắp đặt hệ thống tưới nhỏ giọt tự động trên toàn bộ diện tích. Đây cũng là một trong những mô hình trồng dưa chuột theo hướng hữu cơ quy mô lớn đầu tiên tại địa phương.

“Ban đầu tôi cũng khá lo lắng vì chi phí đầu tư lớn, trong khi mô hình sản xuất hữu cơ đòi hỏi quy trình chăm sóc nghiêm ngặt hơn. Tuy nhiên, sau khi đưa vào sản xuất, hiệu quả mang lại khá tích cực. Hệ thống tưới nhỏ giọt giúp tiết kiệm nước, giảm công lao động và cung cấp dinh dưỡng phù hợp cho cây ở từng giai đoạn sinh trưởng”, anh Quân chia sẻ.

Theo anh Quân, việc sản xuất theo hướng hữu cơ giúp hạn chế sử dụng thuốc bảo vệ thực vật hóa học, góp phần nâng cao chất lượng nông sản và bảo vệ môi trường. Nhờ áp dụng đồng bộ các tiến bộ kỹ thuật nên cây dưa phát triển đồng đều, ít sâu bệnh, tỷ lệ đậu quả cao.

Đầu tháng 4/2026, gia đình anh bắt đầu xuống giống dưa chuột Thái Lan trên toàn bộ diện tích 3 ha. Sau hơn một tháng chăm sóc, vườn dưa bước vào thu hoạch lứa đầu tiên với năng suất khá cao. Hiện mỗi ngày mô hình cho thu hoạch từ 3–3,5 tấn dưa thương phẩm để cung ứng cho thị trường trong và ngoài tỉnh.

Dưa sau thu hoạch được phân loại, đóng bao và vận chuyển ngay trong ngày để đảm bảo độ tươi ngon. Nhờ được sản xuất theo hướng hữu cơ nên sản phẩm có mẫu mã đẹp, quả đồng đều, ăn giòn và vị ngọt tự nhiên nên được thị trường ưa chuộng.

Một thương lái thu mua nông sản cho biết: “Hiện mỗi ngày tôi thu mua khoảng 3–4 tấn dưa chuột của gia đình anh Quân để cung ứng cho các chợ đầu mối và cửa hàng nông sản. Dưa có chất lượng ổn định, ít tồn dư thuốc bảo vệ thực vật nên tiêu thụ khá thuận lợi. Giá thu mua hiện dao động từ 8.000–9.000 đồng/kg”.

Không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế cho gia đình, mô hình còn góp phần tạo việc làm thời vụ cho nhiều lao động địa phương. Trong thời điểm thu hoạch cao điểm, mỗi ngày có khoảng chục lao động tham gia thu hái, phân loại và vận chuyển dưa với mức thu nhập khoảng 300 nghìn đồng/người/ngày.

Anh Nguyễn Tiến Quân chăm sóc, cố định giàn dưa chuột nhằm đảm bảo cây sinh trưởng và phát triển ổn định.

Đánh giá về mô hình, ông Nguyễn Quốc Hoạt – Chủ tịch Hội Nông dân xã Đức Minh cho rằng đây là hướng sản xuất nông nghiệp có triển vọng, phù hợp với điều kiện đất đai tại địa phương. Việc mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên vùng đất bãi bồi không chỉ nâng cao giá trị sản xuất trên đơn vị diện tích mà còn góp phần thúc đẩy phát triển nông nghiệp sạch, nông nghiệp hữu cơ theo hướng bền vững.

“Qua theo dõi thực tế, mô hình bước đầu cho thấy hiệu quả khá rõ nét, từ năng suất, chất lượng sản phẩm đến khả năng tiêu thụ. Đây sẽ là cơ sở để địa phương tiếp tục tuyên truyền, khuyến khích người dân mạnh dạn ứng dụng khoa học kỹ thuật, phát triển các mô hình sản xuất nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp công nghệ cao nhằm nâng cao thu nhập và thích ứng với điều kiện biến đổi khí hậu hiện nay”, ông Hoạt cho biết.

Từ hiệu quả bước đầu của mô hình có thể thấy việc ứng dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất nông nghiệp đang mở ra hướng đi mới cho vùng bãi bồi ven sông La. Không chỉ giúp nâng cao hiệu quả kinh tế trên cùng diện tích canh tác, mô hình còn góp phần thay đổi tư duy sản xuất của người dân theo hướng hiện đại, an toàn và bền vững hơn./.

Trương Thị Quyên