Phát huy lợi thế vùng trung du, bán sơn địa, người dân xã Gia Hanh đang từng bước thay đổi cách nghĩ, cách làm trong chăn nuôi. Từ sản xuất nhỏ lẻ, nhiều hộ chủ động lựa chọn vật nuôi phù hợp điều kiện đất đai, nhu cầu thị trường, mạnh dạn ứng dụng kỹ thuật và liên kết sản xuất. Qua đó, chăn nuôi từng bước chuyển theo hướng hàng hóa, tạo nguồn thu ổn định cho người dân.
Những năm gần đây, thay vì chỉ tập trung vào các vật nuôi truyền thống, người dân Gia Hanh đã chủ động tìm kiếm những hướng đi mới. Điều đáng ghi nhận là việc lựa chọn đối tượng nuôi ngày càng dựa trên điều kiện thực tế của gia đình, khả năng đầu tư và nhu cầu thị trường, thay vì phát triển theo phong trào.
Sau khi tốt nghiệp Đại học Nông nghiệp 1, anh Đặng Phú Hoàng thôn Hợp Sơn trở về quê, cùng vợ đầu tư chuồng trại và tham gia liên kết nuôi vịt gia công cho doanh nghiệp. Đây là hướng sản xuất giúp gia đình anh giảm đáng kể những rủi ro thường gặp trong chăn nuôi, nhất là vốn đầu tư và thị trường tiêu thụ.
Anh Hoàng chia sẻ: Khi áp dụng mô hình này, doanh nghiệp cung cấp con giống, thức ăn, hướng dẫn kỹ thuật và bao tiêu sản phẩm. Phần việc của người nuôi là thực hiện đúng quy trình chăm sóc, vệ sinh chuồng trại và phòng bệnh. Nhờ tuân thủ quy trình, đàn vịt sinh trưởng ổn định, hạn chế dịch bệnh.
Trang trại chăn nuôi vịt liên kết của anh Đặng Phú Hoàng thôn Hợp Sơn, xã Gia Hanh.
Hiện gia đình anh Hoàng có 2 khu chuồng với tổng diện tích 2.000 m², mỗi năm nuôi 5 lứa, mỗi lứa khoảng 13.000 con. Mô hình đạt doanh thu khoảng 1,3-1,5 tỷ đồng/năm, sau khi trừ chi phí cho thu nhập 400-500 triệu đồng.Từ thực tế sản xuất, anh Hoàng nhận thấy liên kết với doanh nghiệp không chỉ tạo đầu ra ổn định mà còn giúp người chăn nuôi tiếp cận quy trình kỹ thuật bài bản, giảm sự phụ thuộc vào kinh nghiệm truyền thống.
Cùng với chăn nuôi liên kết, việc đưa những vật nuôi có giá trị kinh tế vào sản xuất cũng đang mở thêm hướng lựa chọn cho người dân địa phương. Anh Mai Khắc Thạch là một trong những hộ mạnh dạn đi theo hướng này khi lựa chọn chồn hương. Ban đầu chỉ nuôi vài cặp để tìm hướng phát triển, sau gần 7 năm tích lũy kinh nghiệm, anh Thạch đã mở rộng quy mô lên 500 ô chuồng trên diện tích hơn 500 m², duy trì khoảng 300 con chồn sinh sản và chồn con. Không chỉ nuôi thương phẩm, anh còn chủ động sản xuất con giống, chia sẻ kinh nghiệm chăm sóc cho các hộ có nhu cầu. Mô hình hiện cho nguồn thu hơn 1 tỷ đồng/năm.
Không dừng lại ở từng đối tượng nuôi riêng lẻ, nhiều hộ còn mạnh dạn khai thác lợi thế đất đai rộng, địa hình bán sơn địa để xây dựng mô hình trang trại tổng hợp và đưa những vật nuôi mới, có giá trị kinh tế cao vào sản xuất. Tại thôn Yên Du, sau nhiều năm chăn nuôi nhỏ lẻ, chị Nguyễn Thị Hằng đã từng bước xây dựng trang trại rộng hơn 4 ha.
Điểm đáng chú ý trong cách làm của chị Hằng là không phụ thuộc vào một đối tượng nuôi duy nhất. Các khu chăn nuôi được bố trí riêng biệt, kết hợp những vật nuôi quen thuộc với một số đối tượng có giá trị kinh tế như vịt trời, ngựa bạch, lợn rừng. Cách tổ chức này giúp gia đình phân tán rủi ro, chủ động xoay vòng vốn và tận dụng tốt diện tích đất. Hiện trang trại duy trì hơn 1.500 con vịt trời, 12 con ngựa bạch, 200 con gà và khoảng 30 con lợn rừng, mang lại nguồn thu hàng trăm triệu đồng mỗi năm.
Theo chị Hằng, phát triển chăn nuôi tổng hợp không phải là nuôi thật nhiều loại vật nuôi mà quan trọng là phải lựa chọn đối tượng phù hợp với điều kiện sản xuất, nắm chắc kỹ thuật và tính toán được thị trường. Đặc biệt, việc bố trí khu nuôi riêng, bảo đảm vệ sinh và phòng bệnh là yếu tố quan trọng để hạn chế rủi ro.
Lựa chọn mô hình chăn nuôi tổng hợp với những đối tượng nuôi phù hợp giúp chị Hằng có thu nhập ổn định.
Từ những cách làm khác nhau, điểm chung ở các hộ chăn nuôi Gia Hanh là sự chủ động trong lựa chọn đối tượng nuôi và từng bước chuyển từ tư duy sản xuất nhỏ lẻ sang sản xuất có tính toán. Kỹ thuật, thị trường và liên kết ngày càng được coi trọng, tạo nền tảng để nâng cao hiệu quả chăn nuôi.
Ông Nguyễn Văn Đại – Phó Trưởng phòng Kinh tế, UBND xã Gia Hanh cho biết, trên địa bàn hiện có hàng chục mô hình chăn nuôi với nhiều đối tượng khác nhau. Bên cạnh vật nuôi truyền thống, người dân ngày càng mạnh dạn đưa những đối tượng mới, có giá trị kinh tế và phù hợp nhu cầu thị trường vào sản xuất. Địa phương đang tập trung khuyến khích chuyển đổi cơ cấu vật nuôi, nhân rộng các mô hình hiệu quả, nhất là những mô hình liên kết với doanh nghiệp và chăn nuôi theo quy trình an toàn. Cùng với đó là tăng cường tập huấn, chuyển giao khoa học kỹ thuật, hỗ trợ người dân nâng cao năng lực sản xuất.
Lợi thế về đất đai và địa hình đang tạo dư địa để Gia Hanh phát triển chăn nuôi theo hướng đa dạng và hiệu quả hơn. Tuy nhiên, để các mô hình phát triển bền vững, việc lựa chọn vật nuôi phù hợp, kiểm soát dịch bệnh, ứng dụng kỹ thuật và gắn sản xuất với thị trường vẫn là những yếu tố then chốt. Từ sự chủ động của người dân đến định hướng, hỗ trợ của địa phương, chăn nuôi Gia Hanh đang từng bước hình thành những cách làm phù hợp với điều kiện sản xuất mới. Đây cũng là cơ sở để khai thác tốt lợi thế vùng bán sơn địa, nâng cao giá trị sản xuất và tạo sinh kế ổn định cho người dân.
Nguyễn Hoàn
