Tại xã Đan Hải, những vùng đầm lầy ven sông, đất hoang hóa từng um tùm cỏ dại bị xem là “đất chết”, ít ai nghĩ có ngày lại trở thành nơi hình thành những mô hình kinh tế tổng hợp cho thu nhập hàng tỷ đồng mỗi năm. Sự đổi thay ấy không đến từ may mắn, mà là thành quả của ý chí, nghị lực và tinh thần dám nghĩ, dám làm của những người nông dân địa phương – những con người kiên trì biến “đất khó” thành “đất có của”.
Anh Trần Văn Thế sinh ra và lớn lên ở vùng quê Đan Hải có nhiều khó khăn. Sau khi tốt nghiệp chuyên ngành Kế toán, anh Thế lựa chọn trở về quê hương lập nghiệp thay vì tìm kiếm việc làm nơi thành phố. Với suy nghĩ “đất quê mình nếu biết khai thác vẫn có thể làm giàu”, năm 2013 anh mạnh dạn đấu thầu 9 ha vùng đất đầm lầy ven sông vốn bị bỏ hoang nhiều năm để đầu tư phát triển kinh tế.
Những ngày đầu bắt tay vào cải tạo đất, khó khăn chồng chất khi nguồn vốn hạn chế, cơ sở hạ tầng thiếu thốn, kinh nghiệm sản xuất chưa nhiều. Có thời điểm dịch bệnh khiến việc nuôi trồng thua lỗ, nhiều người khuyên anh nên dừng lại. Tuy nhiên, bằng quyết tâm và tinh thần ham học hỏi, anh vừa làm vừa tích cực tìm tòi kiến thức qua sách báo, internet và tham gia các lớp tập huấn kỹ thuật do địa phương và tỉnh tổ chức.
Chia sẽ về hành trình lập nghiệp, anh Thế cho biết: “Ngày ấy, nhiều người ái ngại. Một thanh niên trẻ, vốn ít, kinh nghiệm chưa có, lại đi làm kinh tế trên vùng đầm lầy hoang hóa thì khó thành công. Nhưng tôi vẫn quyết tâm làm. Thiếu vốn thì vay mượn thêm. Thiếu kinh nghiệm thì đi học hỏi khắp nơi, tham gia các lớp tập huấn kỹ thuật, tự tìm hiểu qua sách báo và internet. Có thời điểm tôm nuôi bị chết, thua lỗ liên tục, nhiều người khuyên nên dừng lại. Nhưng tôi nghĩ nếu bỏ cuộc thì vùng đất ấy sẽ mãi chỉ là đầm lầy cỏ mọc”.
Sau nhiều năm kiên trì đầu tư, vùng đất đầm lầy hoang hóa ngày nào đã trở thành mô hình kinh tế tổng hợp quy mô lớn. Anh quy hoạch gần 20 ao nuôi thủy sản, kết hợp nuôi tôm, cua, cá cùng chăn nuôi lợn và gia cầm. Việc đa dạng hóa sản xuất giúp tận dụng hiệu quả diện tích, giảm rủi ro và nâng cao giá trị kinh tế. Không dừng lại ở sản xuất nông nghiệp, năm 2024 anh tiếp tục mở nhà hàng ăn uống tại địa phương, sử dụng nguồn thực phẩm sạch từ chính mô hình của gia đình để phục vụ thực khách. Mô hình khép kín này vừa tạo thêm nguồn thu nhập, vừa góp phần quảng bá các sản phẩm nông nghiệp sạch của địa phương.
Mô hình kinh tế tổng hợp của anh Trần Văn Thế, tại thôn Trường An
Nhờ hướng đi phù hợp, mô hình kinh tế của gia đình anh Thế ngày càng phát huy hiệu quả. Từ mức thu nhập vài trăm triệu đồng mỗi năm, đến nay mô hình mang lại doanh thu ổn định trên 1 tỷ đồng/năm, tạo việc làm thường xuyên cho hơn 10 lao động địa phương.
Anh Thế không chỉ được nhiều người biết đến là một điển hình tiêu biểu trong phát triển kinh tế tổng hợp mà anh còn là một trưởng thôn năng động, trách nhiệm với công việc chung của địa phương.
Nếu anh Trần Văn Thế tại thôn Trường An là đại diện cho lớp thanh niên dám trở về quê lập nghiệp. Ông Phạm Minh Tiến tại thôn Hợp Thuận lại là hình ảnh của tấm gương cần cù, bền chí bám quê. Ông Tiến là người tiên phong trong phong trào cải tạo đất hoang tại địa phương.
Từng tham gia làm nghĩa vụ quốc tế tại Lào giai đoạn 1985 – 1988, sau khi trở về quê hương, ông Tiến lựa chọn gắn bó với nghề nông. Cuộc sống mưu sinh khiến ông phải trải qua nhiều công việc, nhưng trong suy nghĩ của người lính năm xưa luôn đau đáu khát vọng làm giàu từ chính mảnh đất quê hương.
Nhận thấy nhiều diện tích đất nông nghiệp bị bỏ hoang, ông đã mạnh dạn đề xuất với thôn, xóm, trực tiếp vận động các hộ dân cho mượn lại đất để tổ chức sản xuất. Những ngày đầu, việc cải tạo đất gặp rất nhiều khó khăn. Đất cằn cỗi, hệ thống tưới tiêu chưa có, mọi việc gần như đều làm thủ công. Không ít người khi ấy cho rằng ông “liều”, bởi khu đất ấy cỏ mọc um tùm, thiếu nước sản xuất, canh tác rất khó khăn. Nhưng với suy nghĩ “đất không phụ công người”, ông Tiến vẫn kiên trì bám đất, từng bước cải tạo và xây dựng hệ thống tưới tiêu để sản xuất hiệu quả.
Với phương châm “lấy ngắn nuôi dài”, ông lựa chọn phát triển mô hình đa canh để vừa có nguồn thu trước mắt, vừa tạo nền tảng phát triển lâu dài. Hiện nay, trên diện tích khoảng 2 ha, ông Tiến xây dựng mô hình trồng dưa hấu, chuối tiêu hồng và các loại rau màu. Mỗi vụ ông trồng khoảng 4.000 gốc dưa hấu, 700 gốc chuối tiêu hồng cùng nhiều loại cây trồng khác, mang lại nguồn thu nhập ổn định cho gia đình.
Ở tuổi 60, ông Tiến vẫn ngày ngày cần mẫn ngoài đồng. Không chỉ phát triển kinh tế gia đình, ông còn thường xuyên chia sẻ kinh nghiệm sản xuất cho các hội viên nông dân trong xã. Theo ông, điều quan trọng nhất là phải tận dụng hiệu quả quỹ đất địa phương, không để đất bỏ hoang, không để lao động nhàn rỗi.
Ông Phạm Minh Tiến phấn khởi với thành quả của mình
Bà Trần Thị Thanh Thủy – Chủ tịch Hội Nông dân xã Đan Hải cho biết “Ông Phạm Minh Tiến và anh Trần Văn Thế là những hội viên tiêu biểu trong phong trào phát triển kinh tế tại địa phương. Là những người nhận ra tiềm năng và khai thác có hiệu quả nhừng vất đất khó, tưởng chừng là vùng “đất chết” để làm giàu cho gia đình và quê hương. Một người đại diện cho thế hệ “tuổi cao”, một người dại diện cho “tuổi trẻ”. Từ kết quả có được của 02 hộ dân, là động lực cho những người dân xã Đan Hải nói riêng và Hà Tĩnh nói chung dám nghĩ, dám làm giàu trên chính mảnh đất quê hương. Thời gian tới, Hội Nông dân xã sẽ tiếp tục tạo điều kiện để các hội viên tham quan, học tập kinh nghiệm, từ đó nhân rộng các mô hình kinh tế hiệu quả trên địa bàn”.
Những mô hình kinh tế tổng hợp tại xã Đan Hải đang cho thấy, nếu có quyết tâm, tư duy đổi mới và biết khai thác tiềm năng sẵn có, người nông dân hoàn toàn có thể làm giàu ngay trên chính mảnh đất quê hương mình. Không chỉ mang lại thu nhập cho gia đình, các mô hình này còn góp phần tạo việc làm, thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn và đóng góp tích cực vào chương trình xây dựng nông thôn mới tại Hà Tĩnh.
Kim Thịnh
