Những năm gần đây, xã Vũ Quang (trước đây là xã Thọ Điền) đã có bước chuyển mình mạnh mẽ trong phát triển kinh tế nông nghiệp khi nhiều hộ dân mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu sản xuất, áp dụng các mô hình mới có hiệu quả cao. Hàng loạt mô hình như nuôi ốc bươu đen thương phẩm, trồng ba kích tím kết hợp chế biến sâu hay trồng cam đường đang phát huy hiệu quả rõ rệt, góp phần nâng cao thu nhập và tạo động lực phát triển kinh tế – xã hội ở địa phương.
Khai thác hiệu quả diện tích ao vườn với mô hình nuôi ốc thương phẩm
Tại thôn 1, mô hình nuôi ốc thương phẩm của anh Nguyễn Quốc Huy đang trở thành điểm sáng trong phát triển kinh tế từ diện tích ao vườn. Trước đây, diện tích hơn 1.000 m² ao nước được gia đình anh sử dụng để nuôi cá, nhưng hiệu quả không cao do môi trường và đầu ra không ổn định. Tìm hiểu nhu cầu thị trường, anh Huy nhận thấy ốc bươu đen đang là mặt hàng tiêu thụ mạnh, phù hợp với điều kiện ao nước sạch của gia đình nên đã quyết định cải tạo 2 ao nuôi để chuyển sang nuôi ốc bươu đen.
Lãnh đạo xã Vũ Quang tham quan mô hình nuôi ốc thương phẩm của hộ anh Nguyễn Quốc Huy
Sau quá trình chăm sóc đúng quy trình kỹ thuật, đàn ốc phát triển tốt, ít dịch bệnh, sinh trưởng nhanh và cho thu hoạch đều. Mỗi lứa ốc đạt chất lượng cao, được thương lái thu mua với giá bình quân 75.000 đồng/kg, mang lại nguồn thu ổn định cho gia đình. Nhờ tận dụng diện tích có sẵn, chi phí đầu tư không lớn, nhưng hiệu quả kinh tế lại cao hơn nhiều so với nuôi cá truyền thống.
Anh Huy cho biết: “Nuôi ốc bươu đen không mất nhiều công chăm sóc, chủ yếu là giữ môi trường sạch và cho ăn đúng kỹ thuật. Mô hình phù hợp với những hộ có diện tích ao vườn nhỏ nhưng muốn tăng thu nhập.” Thành công bước đầu của anh đã tạo niềm tin và động lực để nhiều hộ dân khác trên địa bàn tìm hiểu và có ý định đầu tư vào mô hình này.
Ba kích tím – hướng đi mới kết hợp sản xuất và chế biến sâu
Cách đó không xa, tại thôn 3, mô hình trồng ba kích tím kết hợp chế biến rượu ba kích của anh Phan Đăng Vượng cũng đang mang lại hiệu quả kinh tế ổn định và bền vững. Nhận thấy nhu cầu của thị trường đối với dược liệu ba kích luôn ở mức cao, trong khi điều kiện đất đồi của địa phương phù hợp để phát triển loại cây này, anh Vượng quyết định đầu tư 2 ha trồng ba kích tím với giống cây lấy từ Viện Nông nghiệp, đảm bảo chất lượng và khả năng thích nghi.
Sau 3 năm chăm sóc theo quy trình an toàn, diện tích ba kích bắt đầu cho thu hoạch ổn định. Củ ba kích tím có màu sắc đẹp, chất lượng cao, được bán với giá 120.000 đồng/kg. Không chỉ dừng lại ở việc bán củ tươi, anh Vượng còn xây dựng khu vực nấu và hầm ngâm rượu ba kích ngay tại trang trại, giúp chủ động chế biến sâu, tăng giá trị sản phẩm và đa dạng hóa đầu ra. Sản phẩm ba kích nấu lên ngâm rượu của anh được bán với giá 75.000 đồng/lít, tiêu thụ nhanh và được khách hàng ưa chuộng.
Hầm rượu ba kích ngay tại trang trại anh Phan Đăng Vượng
Mô hình tạo thành chuỗi giá trị khép kín từ sản xuất đến chế biến, giúp kiểm soát chất lượng, hạn chế phụ thuộc thương lái và tăng thu nhập. Anh Vượng chia sẻ: “Làm ba kích cần kiên trì trong giai đoạn đầu, nhưng khi cây bén rễ, sinh trưởng ổn định thì hiệu quả mang lại rất rõ ràng. Càng làm chế biến sâu thì giá trị sản phẩm càng cao.”
Cam đường – mùa thu hoạch đầu tiên từ quyết định chuyển đổi đúng hướng
Tại thôn Ngân Kiều, mô hình trồng cam đường của anh Trần Văn Thông là ví dụ điển hình của việc mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu cây trồng. Trên diện tích 9.000 m² với 350 gốc cam đường, anh Thông quyết định bỏ giống cam chanh và cam bù vốn gắn bó nhiều năm để chuyển sang trồng cam đường, một loại cây cho năng suất cao và giá trị kinh tế ổn định hơn.
Sau 3 năm đầu tư công sức và chi phí chăm sóc, vườn cam của anh bước vào mùa thu hoạch đầu tiên. Những cây cam đường phát triển khỏe, quả đều và có chất lượng ngọt đậm, phù hợp thị hiếu thị trường. Sự thành công bước đầu của mô hình cho thấy quyết định chuyển hướng của gia đình là đúng đắn.
Anh Thông chia sẻ: “Việc chuyển sang cam đường ban đầu gặp không ít khó khăn, nhưng nhờ học hỏi kỹ thuật và sự hỗ trợ từ xã, đến nay vườn cam đã cho quả đẹp, chất lượng tốt. Đây sẽ là nguồn thu chính của gia đình trong những năm tới.”
Mô hình của anh Thông không chỉ nâng cao thu nhập cho gia đình mà còn góp phần hình thành vùng trồng cam đường mới, phù hợp điều kiện thổ nhưỡng và tạo tiền đề phát triển bền vững cho xã Vũ Quang.
Những gốc cam trĩu quả cho mùa thu hoạch đầu tiên
Trong chuyến kiểm tra, tham quan các mô hình phát triển kinh tế trên địa bàn, lãnh đạo xã Vũ Quang ghi nhận và đánh giá cao sự mạnh dạn, sáng tạo của các hộ dân. Đại diện lãnh đạo xã cho biết: “Các mô hình như nuôi ốc bươu đen thương phẩm, trồng ba kích tím kết hợp chế biến sâu hay trồng cam đường đều là hướng đi phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương. Hiệu quả bước đầu rất khả quan, cho thấy tiềm năng nhân rộng trong thời gian tới. Chính quyền xã sẽ tiếp tục hỗ trợ người dân tiếp cận khoa học kỹ thuật, mở rộng thị trường tiêu thụ và tạo điều kiện vay vốn để nâng cao quy mô sản xuất.”
Lãnh đạo xã nhấn mạnh rằng việc đa dạng hóa mô hình kinh tế không chỉ tạo sinh kế bền vững mà còn góp phần quan trọng trong việc hoàn thành các tiêu chí nông thôn mới nâng cao, hướng tới phát triển kinh tế – xã hội toàn diện, ổn định và bền vững.
Có thể thấy, những mô hình kinh tế đang phát triển tại xã Vũ Quang đều xuất phát từ việc tận dụng lợi thế sẵn có: ao hồ được cải tạo để nuôi ốc bươu đen; đất đồi được khai thác trồng dược liệu và cây ăn quả có giá trị; mô hình sản xuất kết hợp chế biến giúp tăng giá trị sản phẩm. Sự đa dạng trong cách nghĩ, cách làm đã tạo nên bức tranh nông nghiệp phong phú, hiệu quả và đầy triển vọng cho địa phương.
Thời gian tới, xã Vũ Quang sẽ tiếp tục định hướng người dân phát triển các mô hình kinh tế có giá trị cao, ưu tiên các mô hình an toàn, bền vững, thích ứng với biến đổi khí hậu và có khả năng liên kết chuỗi tiêu thụ. Với tinh thần đổi mới, nỗ lực vươn lên của người dân cùng với sự đồng hành sát sao của chính quyền, xã Vũ Quang kỳ vọng sẽ có thêm nhiều mô hình sản xuất mới, hiệu quả, góp phần xây dựng quê hương ngày càng phát triển và giàu đẹp./.
Hoàng Anh Thơ
